Ngày dạy: Sáng Thứ Ba, ngày 02/02/2010 (Tiết 2: 9A4; Tiết 3: 9A5; Tiết 5: 9A6)
Phần II. SINH VẬT VÀ MÔI TRƯỜNG

Tiết: 43 MÔI TRƯỜNG VÀ CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI
I. Mục tiêu: Học xong bài này, HS có khả năng :
- Phát biểu được khái niệm chung về môi trường sống, các loại môi trường sống của sinh vật.
- Phân biệt được các nhân tố sinh thái vô sinh, nhân tố sinh thái hữu sinh.
- Trình bày được khái niệm về giới hạn sinh thái.
- Rèn luyện kĩ năng quan sát phân tích, thu nhận kiến thức từ các hình vẽ, kĩ năng thảo luận theo nhóm và tự nghiên cứu với SGK.
- Có thái độ bảo vệ môi trường sống của sinh vật
II. Đồ dùng dạy học :
- Bảng phụ và phiếu học tập ghi nội dung Bảng 41.1 SGK
- Tranh giới hạn nhiệt độ của cá rô phi ở VN
III. Tiến trình lên lớp:
Kiểm tra bài cũ: (Không kiểm tra)
2. Tìm hiểu bài mới:
* ĐVĐ nhận thức: Sinh vật sống trong một môi trường nhất định và chịu sự tác động trực tiếp hoặc gián tiếp từ các yếu tố của môi trường. Vậy môi trường là gì? Các yếu tố nào của môi trường thường xuyến tác động đến đời sống SV?

Hoạt động 1:
TÌM HIỂU MÔI TRƯỜNG SỐNG CỦA SINH VẬT
* Mục tiêu: Biết khái niệm môi trường và các loại môi trường sống.

Nội dung kiến thức
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh

I. Môi trường sống của SV: là nơi sống của sinh vật và tất cả những gì bao quang chúng. Có 4 loại môi trường cơ bản:
-Môi trường nước
-Môi trường đất
-Môi trường trên cạn
-Môi trường sinh vật

- Yêu cầu HS nêu VD theo bảng 41.1 SGK
(H) Môi trường là gì?
(H) Có mấy loại môi trường? Đó là những loại nào?
- Yêu cầu HS quan sát H41.1 để xác định các loại môi trường.
- Giải thích rõ hơn về môi trường SV
- Liên hệ thực tế nêu ra môi trường sống của mọt số loài SV
- Dựa vào SGK trả lời khái niệm môi trường và các loại môi trường sông.
- Xác định các loại môi trường trong SGK


Hoạt động 2:
TÌM HIỂU CÁC NHÂN TỐ SINH THÁI CỦA MÔI TRƯỜNG
* Mục tiêu: Phân biệt được nhân tố vô sinh và hữu sinh. Nêu được ảnh hưởng của nhân tố con người đến các nhân tố sinh thái khác.

Nội dung kiến thức
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh

II. Các nhân tố sinh thái của môi trường:
- Nhân tố sinh thái là các yếu tố của môi trường thường xuyên tác động lên cơ thể SV
- Các nhân tố sinh thái được chia thành 4 nhóm:
+ Nhân tố vô sinh
+ Nhân tố hữu sinh (con người và các SV khác)
- các nhân tố sinh thái tác động lên S thay đổi theo từng môi trường và thời gian
(H) Nhân tố sinh thái là gì? Có mấy loại nhân tố sinh thái? Nêu VD minh họa.
- GV yêu cầu HS tìm hiểu SGK để thực hiện (SGK.
GV theo dõi, nhận xét và xác nhận các đáp án đúng.
(H) Vì sao nhân tố con người lại được tách biệt khỏi nhân tố hữu sinh?
- Giải thích: Ảnh hưởng của các nhân tố sinh thái tới SV tùy thuộc vào mức độ tác động của chúng. Các nhân tố sinh thái thay đổi tùy theo môi trường và thời gian.
- Dựa vào kiến thức mục 1 và thông tin trong SGK trả lời câu hỏi của GV
- Tiến hành thảo luận nhóm đề hoàn thành BT
- Cử đại diện trình bày.

- Hoạt động của con người có tác động tích cực hoặc tiêu cực đến môi trường sống của SV.
- Liên hệ thực tế trả lời các câu hỏi ở trang 120 SGK.



Hoạt động 3:
TÌM HIỂU KHÁI NIỆM GIỚI HẠN SINH THÁI
* Mục tiêu: Hiểu khái niệm giới hạn sinh thái

Nội dung kiến thức
Hoạt động của giáo viên
Hoạt động của học sinh

III. Giới hạn sinh thái:
Giới hạn sinh thái là giới hạn chịu đựng của cơ thể SV với một nhân tố sinh thái.
- Giới thiệu tranh giới hạn nhiệt độ của cá rô phi ở VN.
(H) Cá rô phi sống được ở nhiệt độ nào? Khoảng thuận lợi? Vì sao ngoài khoảng 50C-420C thì cá sẽ chết?
(H) Giới hạn sinh thái là gì?
(H) Nhận xét về quan hệ giữa